تهران، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران: در حالی که ملت آمریکا خود را برای یکی از مهمترین اعیاد سنتی خود، جشن شکرگزاری، آماده میکند، سایه سنگین گرانی و تورم بیسابقه بر سر سفرههای آنان سنگینی میکند. هر ساله، خانوادههای آمریکایی برای تهیه اقلام ضروری این جشن از جمله زغالاخته، سیبزمینی شیرین و البته بوقلمون مشهور «باتربال»، به فروشگاههای زنجیرهای مانند والمارت هجوم میبرند. اما امسال، «کیت غذای شکرگزاری» والمارت به نمادی از بحران اقتصادی و تورم فزاینده در دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ تبدیل شده است.
ادعاهای واهی دولت ترامپ در برابر واقعیت تلخ اقتصادی
دولت ترامپ با اشاره به کاهش قیمت این کیت در والمارت، تلاش میکند سیاستهای اقتصادی خود را مهارکننده تورم جلوه دهد. اما کارشناسان اقتصادی تأکید دارند که واقعیت بسیار پیچیدهتر از آن چیزی است که بستههای آماده و کدو حلوایی کنسرو شده میتوانند نشان دهند.
والمارت امسال قیمت هر نفر را ۴ دلار برای یک وعده ۱۰ نفره اعلام کرده، در حالی که سال ۲۰۲۴ این رقم ۷ دلار برای ۸ نفر بود. این «کاهش قیمت» به سرعت مورد استقبال کاخ سفید قرار گرفت و ترامپ روز جمعه بار دیگر با افتخار اعلام کرد: «ما [قیمتها] را نسبت به سال گذشته به شدت کاهش دادهایم. والمارت گفته که شکرگزاری امسال دقیقاً ۲۵ درصد ارزانتر از سال گذشته است.»
فریبکاری در بستههای ارزانقیمت والمارت
اما این پیشنهاد به ظاهر جذاب والمارت، که مقر آن در بنتونویل آرکانزاس است، با حقایق پنهانی همراه است. این کیت امسال شامل اقلام کمتری است – ۲۰ قلم در مقایسه با ۲۹ قلم سال گذشته – و به جای برندهای معروف، از محصولات عمومیتر و ارزانتر استفاده شده است؛ تغییری که معمولاً به کاهش هزینهها منجر میشود. شرکتهایی مانند والمارت، آمازون و کروگر که کیتهای غذای شکرگزاری ارائه میدهند، میتوانند محتویات بستههای خود را دستکاری کرده و هزینهها را به ظاهر جذب کنند تا تصویری دروغین از ثبات اقتصادی ارائه دهند.
آمار رسمی، دروغ ترامپ را برملا میکند
در واقع، دادههای رسمی نشان میدهند که قیمتها در حال افزایش هستند. وزارت کشاورزی ایالات متحده (USDA) پیشبینی میکند که قیمت بوقلمون حدود ۴۰ درصد بالاتر از سال گذشته خواهد بود که عمدتاً به دلیل کمبود عرضه ناشی از آنفولانزای مرغی است. البته، دادهها در مورد قیمت بوقلمون بسته به منبع متفاوت است. در حالی که «دفتر کشاورزی آمریکا» تخمین میزند هزینه بوقلمون ۱۶ درصد کمتر از سال گذشته باشد، محققان دانشگاه پردو دریافتهاند که قیمت ۲۵ درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است.
قیمت سایر اقلام ضروری نیز افزایش یافته است – سیبزمینی ۳.۷ درصد، نان ۳.۹ درصد و سیب ۵.۳ درصد – که همگی از نرخ تورم سالانه ۳ درصد فراتر رفتهاند، طبق دادههای دولتی. تحلیل جدیدی از «گرواندورک کلاورتیو»، «بنیاد قرن» و «AFT» نشان میدهد که یکی دیگر از اقلام اصلی شکرگزاری، سس زغالاخته، ۲۲ درصد نسبت به سال گذشته گرانتر شده است.
چرا قیمتها سر به فلک کشیدهاند؟
آنفولانزای مرغی، بلای جان مرغداریها
برای مرغ و بوقلمون، این افزایش قیمت ارتباط چندانی با سیاستهای اقتصادی ندارد. سویه مداوم آنفولانزای مرغی عرضه بوقلمون را محدود کرده است؛ به طوری که بیش از ۲.۲ میلیون پرنده در سال ۲۰۲۵ و بیش از ۶۰۰ هزار مورد عفونت تأیید شده در سپتامبر تحت تأثیر قرار گرفتهاند. حتی اگر تنها یک پرنده مثبت شود، کشاورزان مجبورند کل گله را برای مهار شیوع کشتار کنند که این امر به کاهش بیشتر عرضه منجر میشود.
کریستال هیت، مدیر اجرایی «Our Honor»، یک سازمان حمایت از دامپزشکی، به الجزیره گفت: «پانزئوتیک جهانی H5N1 کنونی بزرگترین و گستردهترین شیوع آنفولانزای مرغی است که تاکنون ثبت شده است. این ویروس همزمان کشورهای بیشتر، گونههای وحشی بیشتر و قارههای بیشتری را نسبت به هر رویداد قبلی آنفولانزای مرغی تحت تأثیر قرار داده است.» وی افزود: «این ویروس از فوریه ۲۰۲۲ در عملیاتهای تجاری طیور در ایالات متحده شروع به گسترش کرد.»
سیاستهای اقتصادی غلط، عامل اصلی گرانی
اما برای سایر اقلام ضروری، سیاستهای اقتصادی عامل اصلی افزایش قیمتها هستند. محصولات کشاورزی از جمله گوجهفرنگی و سیبزمینی، هم به دلیل هزینههای واردات و هم به دلیل افزایش قیمت نهادههای کشاورزی – که بسیاری از آنها خود وارداتی هستند، مانند کود مورد نیاز برای کشت و تجهیزات کشاورزی مانند تراکتور – گران شدهاند.
بابک حافظی، مدیرعامل «حافظی کپیتال»، یک شرکت مشاوره بینالمللی، به الجزیره گفت: «تعرفهها بر مواد وارداتی، از جمله قطعات، کود و سایر مواد شیمیایی، هزینههای ورودی کشاورزان را افزایش میدهد. این هزینههای بالاتر سپس به مصرفکننده منتقل شده و قیمت هر واحد را بالا میبرد و به تورم کمک میکند.» حافظی همچنین افزود که کمبود نیروی کار، هزینههای محصولات کشاورزی مانند سیب، سیبزمینی و گوجهفرنگی را که شاهد افزایش قیمت بودهاند، بالا برده است.
وی با اشاره به وضعیت مزارع کالیفرنیا گفت: «وقتی میوه روی درختان میماند و کسی برای چیدن آن نیست، هرگز وارد بازار نمیشود. اما تقاضا همچنان وجود دارد، بنابراین با واردات تأمین میشود. من از یک مزرعه لیمو در کالیفرنیا بازدید کردم و همه جا میوه دیدم، لیموها فقط به زمین میافتادند و میپوسیدند زیرا کارگر کافی برای برداشت آنها وجود نداشت.»
تعرفهها همچنین هزینه کالاهای کنسرو شده را افزایش دادهاند. «کمپبلز»، یکی از بزرگترین تولیدکنندگان غذاهای آماده در کشور، اوایل سال جاری اعلام کرد که به دلیل افزایش هزینه فولاد مورد استفاده در قوطیهای خود ناشی از تعرفهها، مجبور به افزایش قیمتها خواهد شد.
متیو هیگینز، استاد مدیریت در دانشگاه تولین، به الجزیره گفت: «تأثیر تعرفهها، و تا حدی که مسائل مهاجرت بر کارگران کشاورزی یا افراد در کارخانههای فرآوری گوشت تأثیر میگذارد، هنوز احساس میشود. شوکهای خارجی زیادی همچنان به سیستم وارد میشود. بنابراین این فقط این نیست که «ما در طول کووید تورم بزرگی داشتیم و قیمتها فقط پایین نیامدهاند.»
هفته گذشته، ترامپ تعرفهها را بر برخی مواد غذایی و سایر کالاهای مصرفی کاهش داد. در حالی که این تغییر بلافاصله بر واردات و کالاهای عمدهفروشی تأثیر میگذارد، کارشناسان میگویند این به معنای آن نیست که مصرفکنندگان ممکن است در این شکرگزاری یا حتی در آینده شاهد کاهش قیمتها باشند.
حافظی گفت: «احتمال کاهش شدید قیمتها بسیار کم است مگر اینکه یک اختلال بزرگ مانند رکود اقتصادی رخ دهد و مردم دیگر نتوانند در سطحی که بودند مصرف کنند.»
برای این موضوع سابقه تاریخی وجود دارد. در اوایل همهگیری کووید-۱۹، تولیدکنندگان به دلیل فشارهای زنجیره تأمین، قیمتها را افزایش دادند و خردهفروشان نیز از آن پیروی کردند. اما حتی پس از کاهش این فشارها، مصرفکنندگان قبلاً نشان داده بودند که قیمتهای بالاتر را تحمل میکنند و این امر انگیزه کمی برای فروشگاههای مواد غذایی برای کاهش آنها باقی گذاشت.
این موضوع در گزارشی در سال ۲۰۲۴ توسط «کمیسیون تجارت فدرال» روشن شد که قیمتهای بالا در فروشگاههای مواد غذایی را تشریح کرد. این گزارش میگوید: «به نظر میرسد برخی شرکتها از افزایش هزینهها به عنوان فرصتی برای افزایش بیشتر قیمتها برای افزایش سود خود استفاده کردهاند و سودها حتی با کاهش فشارهای زنجیره تأمین، بالا باقی ماندهاند.»
فشارهای اقتصادی بر دوش مردم، از تعطیلی دولت تا کاهش حمایتهای اجتماعی
صرف نظر از علت، فشار بر مصرفکنندگان در آستانه تعطیلات، از جمله پس از تعطیلی اخیر دولت ایالات متحده، در حال افزایش است.
«سیتی هاروست»، یک سازمان مستقر در شهر نیویورک که با آشپزخانههای سوپ و مراکز توزیع غذا همکاری میکند، به الجزیره گفت که در هفتههای پس از تعطیلی دولت، شاهد افزایش تقاضا بوده است.
جنا هریس، مدیر همکار روابط با اهداکنندگان در «سیتی هاروست»، به الجزیره گفت: «بسیاری از کارمندان فدرال که از توزیعهای موقت بازدید میکردند، افرادی بودند که برای اولین بار به دنبال کمک غذایی بودند، بنابراین این قطعاً جمعیت جدیدی از افرادی بود که به دنبال حمایت بودند.» «سیتی هاروست» همچنین خاطرنشان کرد که آشپزخانههای سوپ و انبارهای غذای شهر شاهد بالاترین تعداد بازدیدکنندگان در تاریخ خود هستند.
هریس افزود: «ما میبینیم که حدود ۶۷ درصد از نیویورکیهایی که از انبارهای غذا بازدید میکنند، شغل دارند، گاهی اوقات چندین شغل، بنابراین این واقعاً نشان میدهد که افزایش هزینه غذا یک مشکل است.»
این روند جدید نیست – بازدیدها از سال ۲۰۱۹ ۸۵ درصد افزایش یافته است، طبق «فید نیویورک»، اما چالشهای جدیدی این فشار را تشدید میکند. خانوادهها در حال دست و پنجه نرم کردن با تغییرات قریبالوقوع در برنامه SNAP (کمک غذایی) و عدم اطمینان در مورد هزینههای مراقبتهای بهداشتی در سال ۲۰۲۶ هستند. در سراسر کشور، ایالتها شروع به اطلاعرسانی به دریافتکنندگان در مورد الزامات جدید کرده و سه ماه به آنها فرصت دادهاند تا مطابقت کنند، در غیر این صورت ممکن است مزایای خود را به طور کامل از دست بدهند.
به طور مشابه، با توجه به اینکه یارانههای قانون مراقبت مقرونبهصرفه (ACA) هنوز در دست بحث است، طبق «دفتر بودجه کنگره»، تقریباً ۲.۲ میلیون آمریکایی ممکن است حق بیمه سلامت خود را از دست بدهند اگر این یارانهها تمدید نشوند، و خانوادههای کمدرآمد و متوسط را در تلاش برای حفظ پوشش درمانی خود رها میکند.
هیگینز افزود: «عدم اطمینان عظیمی وجود دارد، و هر چه در نردبان اجتماعی-اقتصادی پایینتر بروید، این عدم اطمینان فقط افزایش مییابد. تا حدی، انتظار دارید مردم در مورد هزینههای تعطیلات محتاطتر باشند.»
حافظی گفت: «آنچه ما میبینیم، یک انشعاب عظیم در اقتصاد آمریکا است. فوقثروتمندان، با دسترسی به داراییهای تعدیلشده با تورم و آیندهگرا، فوقالعاده خوب عمل میکنند، در حالی که طبقات متوسط و پایین در حال دست و پنجه نرم کردن هستند. شرکتهایی که به طبقات بالا و متوسط بالا خدمات میدهند، احتمالاً رونق خواهند گرفت، در حالی که آنهایی که به بقیه بازار خدمات میدهند، باید بر محصولات با ارزشمحور تمرکز کنند.»
#آمریکا #اقتصاد_آمریکا #تورم_در_آمریکا #شکرگزاری #گرانی #ترامپ #وال_مارت #بحران_اقتصادی #شکاف_طبقاتی #سفره_خالی