جنگ تحمیلی علیه ایران؛ بریتانیا در معرض آسیبهای جدی
لندن، بریتانیا – تیترهای اخیر روزنامههای بریتانیایی به ابعاد مختلف تنشها در این کشور، ناشی از جنگ تحمیلی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، اشاره دارند: مشکلات اقتصادی، اصطکاکهای سیاسی و نگرانیها درباره آمادگی استراتژیک و نظامی کشور برای آینده، در صورت تداوم این درگیری.
روز پنجشنبه، فایننشال تایمز با تیتر «اعتماد مصرفکننده به پایینترین حد دو سال اخیر سقوط کرد» خبرساز شد، در حالی که گاردین گزارش داد: «بریتانیا برای افزایش قیمتها ناشی از جنگ ایران آماده میشود؛ در حالی که اعتماد اقتصادی به شدت کاهش یافته است» و «بریتانیا آماده است تا تایفونهای نیروی هوایی سلطنتی را برای باز نگه داشتن تنگه هرمز پس از جنگ ایران مستقر کند.» اوایل این ماه، ایندیپندنت گزارش داد که نخستوزیر کییر استارمر با «خودداری از اجازه استفاده آمریکا از پایگاههای بریتانیا» برای حملات به زیرساختهای ایران، خشم دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا را به جان خریده است. و روز یکشنبه، تایمز به نقل از یک وزیر اعلام کرد که «پیامدهای اقتصادی جنگ ایران» حداقل هشت ماه به طول خواهد انجامید.
فراتر از این تیترها، اضطراب عمومی واقعی درباره معنای این جنگ در ایران در سطح انسانی و پیامدهای اقتصادی و سیاسی آن وجود دارد.
برای ایرانیان ساکن بریتانیا، سطح دیگری از نگرانیها وجود دارد.
امید حبیبنیا، مردی حدوداً ۵۰ ساله که در تهران متولد شده اما ۲۵ سال پیش به بریتانیا مهاجرت کرده است، تأثیر شخصی این وضعیت را اینگونه توصیف کرد:
«از اولین روز جنگ، ارتباطات قطع شده است. من شاهد درد و رنج نزدیکانم هستم که بسیاری از آنها هیچ خبری از خانوادههایشان ندارند. فراتر از این واقعیت که حدود ۹۰ میلیون نفر در داخل ایران عملاً با قطع اینترنت زندانی شدهاند و میلیونها نفر دیگر از تماس با عزیزانشان محروم گشتهاند، حملات به زیرساختهای حیاتی کشور – در کنار کشتار و زخمی شدن هزاران غیرنظامی و آوارگی بسیاری – برای من عمیقاً ناراحتکننده است.»
به نظر میرسد که این تأثیرات مدتها پس از پایان درگیری یا حداقل توافق بر سر آتشبس طولانیمدت ادامه خواهد داشت. نگرانیهایی از افزایش هزینههای وام مسکن و افزایش قیمت مواد غذایی و سوخت در بحبوحه بحران مداوم هزینههای زندگی وجود دارد.
لوک بارتولومیو، معاون اقتصاددان ارشد در شرکت مدیریت صندوق آبردین، گفت که اقتصاد بریتانیا «به دلیل واردکننده بزرگ انرژی بودن، با انتظارات تورمی ضعیف و بازار کار از قبل نرم، به شوک ناشی از جنگ تحمیلی علیه ایران به شدت آسیبپذیر است.»
برای بسیاری از مردم که هنوز از شوک تورم انرژی ناشی از تهاجم روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ در حال بهبود بودند، این ضربهای به وضعیت مالی خانوارها است که مدیریت آن دشوار است.
اگرچه دولت از مردم خواسته است نگران نباشند، اما صفهای پراکنده در پمپ بنزینها و صحبت از بازگشت به خرید وحشتزدهای که در آغاز همهگیری کووید-۱۹ مشاهده شد، امری رایج است.
«ما در کنار مردم کارگر خواهیم ایستاد»: استارمر
استارمر یک کمیته بحران ایران تشکیل داد که روز سهشنبه تشکیل جلسه داد تا مردم را متقاعد کند که «مطمئن باشید ما در این بحران در کنار مردم کارگر خواهیم ایستاد.»
او اشاره کرد که مردم ممکن است برنامههای تعطیلات خود را تغییر دهند و شاید از قبل در حال کاهش مصرف مواد غذایی باشند.
«فکر میکنم خواهیم دید که درگیری تا چه زمانی ادامه دارد. میتوانم ببینم که اگر تأثیر بیشتری وجود داشته باشد، مردم ممکن است عادات خود را تغییر دهند، … اینکه امسال کجا به تعطیلات میروند، چه چیزی از سوپرمارکت میخرند، از این قبیل.»
منتقدان گفتند که وضعیت مالی ضعیف دولت به این معنی است که نمیتواند یارانه انرژی مورد نیاز را تأمین کند. آنها همچنین از عدم تمایل دولت برای بهرهبرداری از ذخایر نفتی دستنخورده کشور در دریای شمال ابراز تأسف کردند. کارشناسان در مورد اینکه آیا این اقدام تفاوت قابل توجهی ایجاد میکند یا خیر، اختلاف نظر داشتند.
قبل از آغاز جنگ تحمیلی علیه ایران، اقتصاد بریتانیا در حال بهبود بود. تورم و هزینههای سوخت در حال کاهش بود، استقراض دولت پایین آمده و بیکاری در حال کاهش بود.
ضربههای وارده به جمعیت بریتانیا از نسبتاً جزئی تا بالقوه وحشتناک متغیر است.
قیمت مسکن در لندن با عصبی شدن فروشندگان و عدم تمایل خریداران به خرید، کاهش یافته است، اما برخی ناظران خاطرنشان کردهاند که قیمتها از ابتدا بیش از حد بالا بودهاند.
لغو پروازها به دلیل کمبود سوخت جت ممکن است یک ناراحتی باشد. قیمتهای بالاتر برای سوخت و غذا و سپس همه چیز، یک مشکل بزرگ برای کسانی است که درآمدشان از قبل محدود است.
سپس ترس واقعی از معنای یک جنگ طولانیمدت وجود دارد، مانند یک رکود جدی یا درگیری نظامی.
توماس پوگ، اقتصاددان ارشد در شرکت مشاورهای RSM UK، گفت: «تنگه هرمز عملاً از اوایل ماه مارس بسته شده است. آژانس بینالمللی انرژی آن را بزرگترین اختلال عرضه در تاریخ بازار جهانی نفت نامید. قیمت نفت افزایش یافته، قیمت گاز در حال صعود است و ترس از تورم بازگشته است. اما خطر بزرگتر “تخریب تقاضا” است.»
«تخریب تقاضا زمانی اتفاق میافتد که قیمتهای بالا، مردم و کسبوکارها را مجبور به خرید کمتر میکند. ما قبلاً آن را در سهمیهبندی سوخت در اقتصادهای بازارهای نوظهور مشاهده میکنیم. این به معنای فروش کمتر خودرو، خرید کمتر خانه، وعدههای غذایی کمتر در رستورانها، سرمایهگذاریهای تجاری کمتر و در نهایت مشاغل کمتر است. از آنجا که این بحران فراتر از نفت است، تخریب تقاضا در کل اقتصاد ظاهر میشود.»
جنگ تحمیلی علیه ایران در زمانی آغاز شد که جمعیت بریتانیا از قبل ناراضی بودند.
یک نظرسنجی توسط شرکت نظرسنجی IPSOS در دسامبر گزارش داد: «سه چهارم بریتانیاییها انتظار ناآرامیهای عمومی گسترده در سال ۲۰۲۶ را دارند. ۵۹ درصد فکر میکنند که اعتراضاتی علیه نحوه اداره کشورشان وجود خواهد داشت، که بالاترین میزان در پرو (۸۰٪) و آفریقای جنوبی (۷۶٪) است. در بریتانیای کبیر، ۷۴٪ ناآرامیهای گسترده را پیشبینی میکنند. از سال ۲۰۱۹، سه کشور از گروه G7 – بریتانیای کبیر، ژاپن (هر دو +۱۱ واحد درصد) و ایالات متحده (+۱۰ واحد درصد) – شاهد افزایش دو رقمی در نسبت کسانی بودهاند که فکر میکنند ناآرامیهای عمومی گستردهای رخ خواهد داد.»
بارتولومیو افزود: «با افزایش تورم و رشد کند دستمزدها پس از یک دوره طولانی فعالیت شغلی بسیار ضعیف، دستمزدهای واقعی احتمالاً در ماههای آینده منفی خواهند شد و فشار بیشتری بر اقتصاد وارد میکنند. بنابراین احتمالاً هنوز برای احساس کامل تأثیرات جنگ یا ظهور آن در دادهها خیلی زود است. اما یک جایی که تأثیر جنگ به وضوح نمایان است، در مسیر نرخ بهره است.»
«بسیار محتمل است که اگر جنگ نبود، بانک مرکزی انگلستان نرخها را در جلسه آوریل خود کاهش میداد. در عوض، بازار مجموعهای از افزایش نرخها را برای امسال پیشبینی میکند. برای خانوارهایی که امسال امیدوار به کاهش نرخ وام مسکن بودند، چشمانداز ثابت ماندن نرخها تقریباً به اندازه افزایش مجدد آنها دردناک است.»
#جنگ_تحمیلی_علیه_ایران #بحران_اقتصادی_بریتانیا #پیامدهای_جنگ #تحریم_اقتصادی #امنیت_انرژی #افزایش_تورم #تنگه_هرمز #سیاست_خارجی_بریتانیا #ناآرامی_اجتماعی #فشار_بر_مردم