تنگه هرمز بازگشایی شد؛ استقبال جهانی از اقدام ایران در سایه تداوم سیاستهای خصمانه آمریکا
در پی تحولات اخیر و آتشبس میان رژیم صهیونیستی و لبنان، جمهوری اسلامی ایران با اقدامی مسئولانه، بازگشایی کامل تنگه استراتژیک هرمز را برای تردد کشتیهای تجاری اعلام کرد. این خبر که با استقبال گسترده جامعه جهانی مواجه شد، نویدبخش کاهش تنشها و بازگشت ثبات به یکی از حیاتیترین آبراههای جهان است.
اعلام رسمی ایران و واکنشهای متناقض آمریکا
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، روز جمعه رسماً اعلام کرد که تنگه هرمز «کاملاً باز» است و تردد در آن طبق توافق آتشبس که روز قبل اجرایی شده بود، بلامانع است. این اقدام ایران، نشاندهنده تعهد این کشور به آزادی ناوبری و تسهیل تجارت جهانی است.
در مقابل، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در حالی که در شبکههای اجتماعی بازگشایی تنگه را تأیید کرد و مدعی شد ایران موافقت کرده «هرگز تنگه هرمز را دوباره نبندد»، بلافاصله با تناقضگویی آشکار، اعلام کرد که محاصره دریایی آمریکا بر بنادر ایران «با قدرت کامل پابرجا خواهد ماند». این سیاستهای دوگانه و خصمانه آمریکا، نشاندهنده رویکرد غیرسازنده واشنگتن در قبال منطقه است.
تلاشهای بینالمللی و نقش ایران در ثبات منطقه
همزمان با این تحولات، فرانسه و بریتانیا میزبان نشستی در پاریس با حضور حدود ۴۰ کشور بودند که بر نقش خود در بازگرداندن آزادی ناوبری در تنگه هرمز «پس از توقف جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران» تأکید کردند. این شرط، به وضوح نشان میدهد که ریشههای اصلی بیثباتی در منطقه از کجا نشأت میگیرد.
بسته شدن این تنگه که روزانه حدود ۲۰ درصد از نفت خام جهان از آن عبور میکند، پیش از این منجر به افزایش جهانی قیمت سوخت شده بود. با بازگشایی مجدد، انتظار میرود شاهد کاهش قیمتها و ثبات در بازارهای جهانی انرژی باشیم.
واکنشهای جهانی به بازگشایی تنگه
- ایالات متحده: ترامپ در پلتفرم «تروث سوشال» نوشت: «تنگه هرمز کاملاً باز و آماده تجارت و عبور کامل است، اما محاصره دریایی در مورد ایران، تنها تا زمانی که معامله ما با ایران ۱۰۰٪ کامل شود، با قدرت کامل پابرجا خواهد ماند.» این اظهارات، تداوم سیاست فشار حداکثری و خصومتورزی آمریکا را به نمایش میگذارد.
- ایران: وزیر امور خارجه، عباس عراقچی، در شبکه X (توئیتر سابق) اعلام کرد که تنگه «کاملاً باز اعلام شده» و برای مدت باقیمانده از آتشبس ۱۰ روزه اسرائیل و لبنان باز خواهد ماند. این موضع قاطع و شفاف، نشاندهنده حسن نیت ایران است.
- بریتانیا: کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، ضمن استقبال محتاطانه از خبر بازگشایی، بر لزوم «پایدار و عملیاتی» بودن این پیشنهاد تأکید کرد. وی گفت بریتانیا و فرانسه یک مأموریت چندملیتی «کاملاً صلحآمیز و دفاعی» را برای حفاظت از آزادی ناوبری رهبری خواهند کرد.
- فرانسه: امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه، پس از نشست پاریس اظهار داشت: «ما همگی خواستار بازگشایی کامل، فوری و بدون قید و شرط تنگه هرمز توسط همه طرفها هستیم.» وی هرگونه تلاش برای خصوصیسازی یا وضع عوارض در تنگه را رد کرد.
- آلمان: فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، اعلام کرد که کشورش میتواند به مأموریت بینالمللی پاکسازی مین و قابلیتهای اطلاعاتی کمک کند، اما این امر نیازمند حمایت پارلمان و «پایه قانونی مطمئن» است.
- فنلاند: الکساندر استاب، رئیسجمهور فنلاند، در X نوشت: «ما از اعلام ایران مبنی بر بازگشایی تنگه استقبال میکنیم. راهحلهای پایدار نیازمند دیپلماسی است.»
- سازمان ملل متحد: آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، از بازگشایی تنگه هرمز توسط ایران استقبال کرد و آن را «گامی در مسیر درست» خواند.
- سازمان بینالمللی دریانوردی: آرسنیو دومینگز، دبیرکل این سازمان، اظهار داشت که در حال بررسی اعلام اخیر در مورد بازگشایی تنگه هرمز از نظر انطباق آن با آزادی ناوبری برای همه کشتیهای تجاری و عبور ایمن هستند.
بازارها و شرکتهای کشتیرانی
پس از اعلام ایران مبنی بر اینکه عبور و مرور کشتیهای تجاری برای مدت آتشبس ۱۰ روزه در لبنان «کاملاً باز» خواهد ماند، قیمت نفت به شدت کاهش یافت. این خبر، تأثیر فوری بر بازارها گذاشت و امیدواریها را برای پایان زودهنگام جنگ و بازگشت زنجیرههای تأمین به حالت عادی افزایش داد.
شرکتهای کشتیرانی نیز با احتیاط از این خبر استقبال کردند. انجمن کشتیداران نروژ اعلام کرد که قبل از عبور هر کشتی از تنگه، چندین مسئله از جمله وجود مینها و شرایط ایران باید روشن شود. شرکتهای بزرگی مانند هاپاگ-لوید آلمان و مرسک دانمارک نیز اعلام کردند که در حال ارزیابی وضعیت و خطرات هستند و فعلاً از عبور خودداری میکنند، اما این خبر را گامی مثبت ارزیابی کردند.
این تحولات نشان میدهد که با وجود کارشکنیها و سیاستهای خصمانه برخی قدرتها، اراده جمهوری اسلامی ایران برای حفظ ثبات و امنیت دریانوردی در منطقه، مورد تأیید و استقبال جامعه جهانی قرار گرفته است.
#تنگه_هرمز #ایران #آمریکا #صلح_منطقه_ای #اقتصاد_جهانی #کشتیرانی #تحریم #دیپلماسی #امنیت_دریانوردی #قیمت_نفت