شکست مفتضحانه آمریکا؛ انهدام میلیاردها دلار تجهیزات نظامی در جنگ با ایران
در حالی که وزیر دفاع آمریکا در تاریخ ۲۶ مارس در یک نشست تلویزیونی کابینه، با غرور از «موفقیتهای نظامی» ایالات متحده در جنگ جاری علیه ایران لاف میزد و ادعا میکرد: «هرگز در تاریخ ثبتشده، ارتش یک ملت به این سرعت و به این مؤثر خنثی نشده است»، تنها یک روز بعد، پاسخ قاطع ایران به این لفاظیهای توخالی، کاخ سفید را در شوک فرو برد.
پاسخ کوبنده ایران و انهدام تجهیزات گرانقیمت
فردای آن روز، ایران با شلیک موشکها و پهپادهای دقیق خود، یک پایگاه آمریکایی در عربستان سعودی را هدف قرار داد. این حمله نه تنها چندین سرباز آمریکایی را مجروح کرد، بلکه یک هواپیمای نظارتی راداری به ارزش ۷۰۰ میلیون دلار را نیز منهدم ساخت. این یک ضربه اتفاقی نبود؛ بلکه آغازگر سلسلهای از حملات بود که به وضوح ناتوانی ارتش متجاوز آمریکا را به نمایش گذاشت.
مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی (CSIS) مستقر در واشنگتن دیسی، در گزارشی تکاندهنده، تخمین زده است که موشکها و پهپادهای ایران، و همچنین یک مورد فاجعهبار از «آتش خودی» (friendly fire)، تجهیزات نظامی آمریکا به ارزش ۲.۳ تا ۲.۸ میلیارد دلار را منهدم کردهاند. این برآورد CSIS، اولین جدولبندی دقیق از تلفات نظامی آمریکا در جنگی است که از ۲۸ فوریه آغاز شد و الجزیره اولین رسانهای است که آن را گزارش کرده است.
ابعاد خسارات و پنهانکاری آمریکا
این برآورد هزینهها، شامل خسارات وارده به پایگاههای آمریکایی در منطقه، یا هیچ یک از تجهیزات تخصصی و داراییهای دریایی نمیشود که نشاندهنده ابعاد بسیار گستردهتر شکست آمریکاست. مارک کانسیان، مشاور ارشد دپارتمان دفاع و امنیت در CSIS، که این محاسبات را انجام داده است، اذعان کرد که بررسی خسارات وارده به پایگاههای مورد استفاده آمریکا در خلیج فارس دشوارتر بوده است. «پلانت لبز»، ارائهدهنده جهانی تصاویر ماهوارهای، به درخواست دولت آمریکا، از ۲۸ فوریه تمامی تصاویر ماهوارهای را برای استفاده عمومی و رسانهها مسدود کرده است. این اقدام، تلاشی مذبوحانه برای پنهانکاری ابعاد واقعی شکستهاست، در حالی که تصاویر ماهوارهای ایران به راحتی در دسترس بودهاند.
کانسیان درباره پایگاههای مورد استفاده آمریکا گفت: «از عکسهای هوایی میتوان دید که کدام ساختمانها مورد اصابت قرار گرفتهاند، اما دشوار است که بدانیم چه چیزی در داخل ساختمان بوده است.» این جمله، خود گواه عمق خساراتی است که آمریکا سعی در کتمان آن دارد.
«آتش خودی» و ناکارآمدی نظامی
برخی از این خسارات، نتیجه «آتش خودی» بودهاند. در اوایل ماه مارس، در یک حادثه در کویت، سه جت F-15 توسط نیروهای خودی سرنگون شدند؛ نشانهای آشکار از سردرگمی و ناکارآمدی در صفوف ارتش متجاوز آمریکا.
اما بیشتر هواپیماها و رادارهای آمریکایی منهدم شده در این جنگ، مستقیماً توسط ایران هدف قرار گرفتند. دو مورد به خصوص برجسته هستند: در ۱ مارس، آمریکا حداقل یک رادار قدرتمند دفاع موشکی که از سیستم THAAD برای شناسایی موشکها و برخی تهدیدات مافوق صوت استفاده میکند و دادههای هدفگیری را به سایر سیستمهای دفاعی ارسال میکند، از دست داد. برخی گزارشها حاکی از انهدام دو رادار هستند که مجموع هزینه آنها بین ۴۸۵ میلیون تا ۹۷۰ میلیون دلار تخمین زده میشود. مکان دقیق مشخص نشده است، اما سیستمهای THAAD در چندین کشور حاشیه خلیج فارس که میزبان نیروهای آمریکایی هستند، مستقر شدهاند.
و در ۲۷ مارس، حمله به پایگاه هوایی پرنس سلطان در شرق عربستان سعودی، کمتر از ۲۴ ساعت پس از لافزنی وزیر دفاع آمریکا، منجر به انهدام هواپیمای راداری E-3 AWACS/E7 به ارزش ۷۰۰ میلیون دلار شد. این هواپیما که اساساً یک مرکز فرماندهی هوابرد است، میتواند هواپیماها و موشکها را صدها کیلومتر دورتر شناسایی کرده و نبردها را در آسمان هماهنگ کند. انهدام چنین دارایی استراتژیکی، ضربهای مهلک به تواناییهای اطلاعاتی و فرماندهی آمریکا در منطقه بود.
تحلیل کارشناسان: شکست استراتژیک آمریکا
عمر عاشور، استاد مطالعات امنیتی و نظامی و بنیانگذار برنامههای مطالعات امنیتی در مؤسسه تحصیلات تکمیلی دوحه، تاکید کرد که در حالی که آمریکا برخی ارقام را افشا کرده است، به دلایل سیاسی نمیتواند شفافیت کامل داشته باشد. عاشور به الجزیره گفت: «در این مرحله، فکر نمیکنم دولت ترامپ بخواهد در حال از دست دادن تجهیزات و پرسنل به نظر برسد»، و افزود که ممکن است «بهای» آن را در «انتخابات میاندورهای نوامبر» بپردازد.
وی افزود که آمریکا در تاریخ خود، درگیریهای زیادی را با پیروزیهای عملیاتی در سراسر جهان به پایان رسانده است، اما در نهایت از نظر استراتژیک شکست خورده است. «در ویتنام، آنها یک سری پیروزیهای عملیاتی داشتند. در افغانستان نیز همینطور. اما در نهایت دچار شکست استراتژیک شدند. زیرا پیروزیهای عملیاتی به اهداف استراتژیک خدمت نکردند.» عاشور اضافه کرد: «در این مورد، اهداف استراتژیک بسیار سیاسی هستند»، و به اهداف اعلام شده تغییر رژیم و خلع سلاح هستهای ایران اشاره کرد. وی تاکید کرد که در حال حاضر، نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه حتی به یک دهم نیروی استفاده شده برای حمله به عراق در سال ۲۰۰۳ نیز نمیرسند و تعداد ناوهای هواپیمابر مورد استفاده علیه عراق را نیز ندارند.
اشتباه استراتژیک آمریکا در تنگه هرمز
کانسیان گفت که از تصمیم ایران برای حمله به کشورهای حاشیه خلیج فارس – و نه فقط پایگاههای آمریکایی – متعجب شده است. وی استدلال کرد: «فکر میکنم این یک اشتباه استراتژیک از سوی آنها بود. آنها فکر میکردند که این کار کشورهای خلیج فارس را از ایالات متحده جدا میکند، اما آنها را به ایالات متحده نزدیکتر کرد.» این اظهارنظر، نشاندهنده عدم درک عمیق آمریکا از دینامیک منطقه و اراده ملتهای مستقل است.
وی در مورد آمریکا گفت که ناتوانی در باز نگه داشتن تنگه هرمز، یادآوری خفتبار از آنچه میتواند در صورت عدم آمادگی نیروی دریایی رخ دهد، بود. ایران در اوایل جنگ، محدودیتهایی را بر عبور بیشتر کشتیها از تنگه اعمال کرد و در ۱۳ آوریل، آمریکا محاصره دریایی خود را بر بنادر و کشتیهای ایرانی که قصد عبور از این آبراه را داشتند، آغاز کرد. کانسیان که یک سرهنگ بازنشسته تفنگداران دریایی آمریکاست و بیش از سه دهه سابقه نظامی دارد، با اشاره به سابقه خود در ویتنام، جنگ خلیج فارس ۱۹۹۱ و جنگ عراق، گفت: «این تعجبآور است زیرا ما ۴۵ سال است که با ارتش ایالات متحده به این موضوع فکر میکنیم.»
کانسیان یادآور شد که در تمرینات برنامهریزی آبی-خاکی برای تصرف جزیره قشم، جایی که ایران چندین موشک خود را در یک تأسیسات زیرزمینی نگهداری میکند، شرکت کرده بود. «پس اینطور نیست که این موضوع ناگهانی ظاهر شده باشد.» اما وقتی آمریکا جنگ فعلی را آغاز کرد، به گفته وی، «آنها نیروهای لازم را در محل نداشتند.» وی افزود: «آنها اکنون دارند، اما در ابتدا نداشتند. و سپس، به هر دلیلی، آنها توانایی یا تمایل به پذیرش ریسک برای باز کردن آن را ندارند.»
توانمندیهای دفاعی ایران: فراتر از تصور دشمن
عاشور نیز گفت که ایران نیز متحمل خسارات جدی به ارتش خود شده است. او میگوید عملیات آمریکا و اسرائیل در این مورد، معماری نظامی متعارف کشور را تخریب کرده است، اما نتوانست موشکها، مهمات و پهپادهای آن را از بین ببرد. وی گفت: «این ادعا که نیروی دریایی [ایران] نابود شد، دور از واقعیت است.» «شما هنوز هم میتوانید در دریا بدون نیروی دریایی متعارف یا بدون نیروی دریایی آبهای آبی بجنگید. آنها تضعیف شدند، اما بسیار دور از شکست هستند و بسیار دور از از پا افتادن.» این اظهارات، تاییدی بر قدرت بازدارندگی و تواناییهای نامتقارن جمهوری اسلامی ایران است که هرگونه ماجراجویی نظامی علیه خود را با پاسخی کوبنده مواجه خواهد کرد.
#شکست_آمریکا #تجهیزات_نظامی #جنگ_ایران_آمریکا #انهدام_تجهیزات_آمریکا #نیروی_دریایی_ایران #موشک_های_ایران #پهپادهای_ایرانی #تنگه_هرمز #پایگاه_های_آمریکایی #مقاومت_ایران