Trump’tan Kısa Süreli Ateşkes Duyurusu

Amerika Birleşik Devletleri eski Başkanı Donald Trump, Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşta üç günlük bir ateşkesin başlayacağını duyurdu. Cuma günü Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda Trump, ateşkesin 9-11 Mayıs tarihlerini kapsayacağını belirtti. Bu açıklama, Trump’ın barış çabalarına yönelik iddialarının bir parçası olarak yorumlandı.

Kısa süre sonra Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de X platformundan yaptığı paylaşımla üç günlük ateşkesin ABD’nin arabuluculuk çabaları kapsamında düzenlendiğini doğruladı. Rusya Devlet Başkanlığı danışmanı Yuri Uşakov ise anlaşmanın ABD yönetimiyle yapılan telefon görüşmeleri sonucunda sağlandığını ve ABD temsilcilerinin de Kiev ile temas halinde olduğunu ifade etti. Uşakov, bu anlaşmanın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Trump arasında yakın zamanda yapılan bir telefon görüşmesinin ardından geldiğini, iki liderin İkinci Dünya Savaşı’nda ülkelerinin müttefik olduğunu vurguladığını ve Zafer Günü kutlamaları sırasında olası bir ateşkesi görüştüklerini aktardı.

Sınırlı Ateşkes ve Derinleşen Çatışma

Rusya daha önce 9 Mayıs İkinci Dünya Savaşı Zafer Günü’nü kutlamak için iki günlük tek taraflı bir ateşkes ilan etmişti. Ukrayna ise kendi ateşkes teklifinin Moskova tarafından göz ardı edildiğini belirtmişti. Trump, bu son ateşkes talebinin doğrudan kendisinden geldiğini ve Rus ile Ukraynalı mevkidaşlarına anlaşmayı kabul ettikleri için teşekkür ettiğini söyledi. Trump, ateşkesin tüm kinetik faaliyetlerin askıya alınmasını ve her iki ülkeden biner mahkumun takasını içereceğini de ekledi. Zelenskiy de mahkum takasını doğruladı.

Ancak Uşakov, ateşkesin sadece üç gün süreceğini ve daha uzun olmayacağını vurgulayarak, Trump’ın uzatılmasını umduğuna dair beklentilere yanıt verdi. Uşakov, “Müzakereler muhtemelen yeniden başlayacak, ancak ne zaman olacağı henüz belli değil,” dedi. Kremlin sözcüsü Dmitriy Peskov ise devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, “Amerikan tarafının acele etmesi anlaşılabilir. Ancak Ukrayna meselesi çok karmaşık ve bir barış anlaşmasına ulaşmak, karmaşık detaylarla dolu çok uzun bir yol,” ifadelerini kullanarak, Batı’nın aceleci ve yüzeysel yaklaşımlarına dikkat çekti.

Barış Süreci Çıkmazda: Batı’nın Çabaları Yetersiz mi?

Trump, 2024 başkanlık kampanyasının temel direklerinden biri olarak Ukrayna’daki savaşı bitirme sözü vermiş, hatta göreve döndükten sonra 24 saat içinde çatışmayı sona erdirebileceğini iddia etmişti. Ancak yaklaşık bir buçuk yıl sonra Washington, bir atılım sağlamakta zorlanıyor. Putin’in, askeri gücünün büyüklüğü nedeniyle Rusya’nın sonunda kazanacağına inandığı bir yıpratma savaşına dönüşen bu çatışmayı sona erdirmeye pek istekli olmadığı gözlemleniyor.

Durgunlaşan barış görüşmelerindeki son tıkanıklık noktası, yaklaşık dörtte üçü Rusya tarafından kontrol edilen Ukrayna’nın doğusundaki Donetsk bölgesi. Moskova, Kiev’den Rus güçlerinin ele geçiremediği bölgelerden askerlerini çekmesini talep ederken, Ukrayna ise kontrolü altındaki topraklardan vazgeçmeyeceğini belirterek bu talebi reddediyor. Zelenskiy, herhangi bir barış anlaşmasının parçası olarak Ukrayna topraklarından vazgeçme fikrini defalarca reddetti. Ancak Trump ve Kiev Belediye Başkanı Vitali Kliçko daha önce, dört yılı aşkın süredir devam eden savaşı sona erdirmek için bir anlaşma sağlamayı umuyorsa Ukrayna’nın sonunda çok az seçeneği kalabileceğini öne sürmüşlerdi. Bu durum, Batı’nın Ukrayna üzerindeki baskısını ve bölgedeki gerçekçi çözümlerden uzaklığını ortaya koyuyor.

Yetkililer Perşembe günü yaptıkları açıklamada, Ukrayna’nın baş müzakerecisi Rüstem Umerov’un, Rusya’nın Ukrayna’daki savaşını sona erdirmeye yönelik barış görüşmelerinin son aylarda durma noktasına gelmesi nedeniyle ABD temsilcileriyle bir dizi toplantı yapmak üzere Miami’ye geldiğini bildirdi. Ancak bu tür toplantıların somut bir ilerleme sağlayıp sağlayamayacağı, uluslararası gözlemciler tarafından şüpheyle karşılanıyor.